پایان نامه ارشد رایگان درمورد
انتخاب رشته، رشته تحصیلی، رشته های تحصیلی پایان نامه ها

گیرد.
– رغبت هایی را شامل می شود که بصورت یک عمل و کار ظاهر می شوند.
3-1 رغبت فهرست شده – این نوع رغبت را می توان از طریق پاسخ گوئی فرد به جدولی ازمشاغل تعیین کرد. یعنی لیستی از مشاغل مختلف در اختیار فرد قرار می گیرد و از او خواسته می شود تا بر اساس ترجیحات خود مشاغل را درجه بندی کند (شفیع آبادی،1392).
4-1 رغبت آزمون شده– رغبت های هستند که از طریق آزمون های معیار شده بدست می آیند. این روش از فرد می خواهد که علاقه ها، عدم علاقه ها و یا ترجیحات خود را در میان ماده هایی که در لیستی از فعالیت ها و مشاغل وجود دارد ثبت نماید. این روش پر طرفدارترین و گسترده ترین روش مورد استفاده است (والش24،1999 به نقل ازحق شناس، عابدی و باغبان،1387).
طبقه بندی رغبتها:
در فهرست رغبت های شغلی کودک کار به سه طبقه تقسیم شده است : 1) کار مکانیکی 2) کار هنری3) کار علمی
فهرست رغبت های کودر25 عبارتند از: کار در فضای آزاد، امور فنی، امور محاسباتی، امور علمی، امور ترغیبی(امور تبلیغاتی)، امور هنری، امور ادبی، امور موسیقیایی، خدمات اجتماعی و امور دفتری.
فهرست رغبت های استرانگ26 عبارتند از 1) ادبی 2) اجتماعی 3) اداری 4) تجاری 5) هنری 6) علمی 7) فنی 8) صنایع دستی 8) کشاورزی
فهرست دیگری در این زمینه وجود دارد طبقه بندی گایست27 است. در این طبقه بندی رغبت های شغلی به این صورت است : 1) ادبی 2) کارمندی، منشیگری 3) مکانیکی 4) موسیقی 5) کارهای آزاد 6) اجتماعی 7) حسابداری 8) هنری 9) خدمات اجتماعی 10) هنر پیشگی
در فهرست دیگری بنام رغبت های شغلی مرد و زن یا فهرست کلتین28، شغلها به ده طبقه تقسیم شده است. از قبیل علوم فیزیکی، علوم تشریحی، علوم هنر و غیره (جدیدیان،1385).
هالند29 رغبت های اساسی افراد را به 6 مقوله شغلی که با 6 خصوصیت شخصیتی همخوانی دارند، تقسیم می کند. در رغبت سنج هالند سعی می شود غلبه یکی از تیپ های شخصیتی بر سایر تیپ ها تعیین شود. رغبت سنج هالند شامل پرسشنامه ای است که از بخشهایی بنام فعالیت ها، تجربه ها، تصورات درباره مشاغل مورد علاقه، مشاغل، خودسنجی ها و حرفه یاب تشکیل شده است (کرمی،1388).
تحقیقاتی که اهمیت رغبت ها را در انتخاب شغل یا انتخاب رشته مقایسه می نمایند نشان می دهند بر خلاف متغیرهای روان شناختی دیگر مثل توانائی و شخصیت به رغبت از طرف فرد توجه بیشتری مبذول شده است (باراک301981، به نقل از حق شناس و همکاران،1387).
مطالعات گوناگون مؤید این فرضیه اند که رغبت ها تأثیر مهمی برای انتخاب رشته در مدارس دارند (عابدی و همکاران،1387).
اهمیت علاقه در انتخاب رشته به حدی است که حتی گاهی سایر عوامل مؤثر مانند استعداد تحت پوشش قرار می دهد. رغبت ها در برنامه ریزی تحصیلی و حرفه ای اهمیت بسیاری دارند. به طوری که به هنگام طرح ریزی و اتخاذ تصمیمات تحصیلی و شغلی ، آگاهی از توانایی ها، تنها بخشی از مجرا است (بیدختی و دارایی،1390).
چون رغبت بین دوست داشتنی ها و دوست نداشتنی ها تمایز ایجاد می کند به نظر استرانگ مهمترین عامل در انتخاب شغل می باشد(شفیع آبادی،1392).
2. خانواده :
انتخاب های تحصیلی و شغلی در خلاء شکل نمی گیرد، بلکه در متن فرایند رشد اجتماعی و شناختی فرد بروز می کند(لنت31، بروان و هکت32 ؛ 1994،1996 به نقل از محمدی کاجی و کامکاری،1390) و تحت تأثیر تشکیلات خانواده همچون نحوه ازدواج، رابطه والدین و …. است (تی سن و لوکر33، 1999 به نقل از محمدی کاجی و کامکاری،1390).
خانواده می تواند موجبات پیشرفت یا محدودیت فرد را بوجو آورد. مشکلات خانواده به طور مستقیم و غیر مستقیم در زندگی افراد تأثیر دارد و دانش آموز باید با در نظر گرفتن شرایط و امکانات موجود، رشته تحصیلی و شغلی مناسب را انتخاب نماید (رادمرد،13929).
برخی از پژوهشگران در مدارس و دانشگاه ها سعی کرده اند تا عوامل مؤثر بر انتخاب رشته دانش آموزان و دانشجویان را مورد بررسی قرار دهند. این پژوهش های انجام شده توسط آنها بیانگر این است که بین فضای عاطفی خانواده، استعداد، ذوق، علاقه و انگیزه شخصی، رتبه آزمون داوطلب کنکور، میزان آگاهی از وضعیت شغلی رشته و شناخت رشته تحصیلی، تشویق و پیشنهادات والدین، سطح تحصیلات والدین ، شغل والدین و جنسیت با انتخاب رشته های تحصیلی توسط دانش آموزان رابطه وجود داشته است (ریاحی،1386).
ایدرس و اریف 34(2012)، در تحقیقی با هدف شناسایی عواملی که بر انتخاب رشته توسط دانش آموزان سال اول در مقطع کارشناسی، در دو مرحله مختلف یعنی قبل از ورود و بعد از ورود به دانشگاه تأثیر دارد، به این نتیجه رسیدند که در معیارهای انتخاب قبل از ورود، معلم و عوامل خانوادگی مهمتر هستند.
والادز 35(2002)، در تحقق خود فرایندهایی که در انتخاب دانش آموزان آمریکای لاتین، که درگیر انتخاب رشته ریاضی هستند را بررسی نموده و به این نتیجه رسید که جنبه های مشارکت والدین، ممکن است برای دانش آموزان سفید مؤثر باشد اما برای دانش آموزان لاتین مؤثر نیست.
اخوان تفتی و مرادی (1390)، در پژوهشی تحت عنوان بررسی رضایت دانش آموزان دوره متوسطه نظری از انتخاب رشته خویش به این نتیجه دست یافت که نظر والدین در مورد رشته بر رضایت دانش آموزان از انتخاب رشته شان تأثیر دارد.
خانواده به ویژه پدر ومادر در امر تحصیل فرزندان شامل : پیشرفت تحصیلی و انتخاب هدف ها و رشته تحصیلی فرزندان خود، دخالت می کنند، گاه این دخالت ها مناسب و در پیشرفت و جهت گیری صحیح فرزند مؤثر است ولی گاهی این دخالت ها موجب عقب ماندگی و یا انتخاب نادرست می شود که ن
تیجه آن نارضایتی و عدم موفقیت خواهد بود. مشکلات اقتصادی، اختلافات خانودگی، جدایی والدین، تبعیض بین فرزندان، تسلط بیش از حد والدین، مرگ والدین، بیسوادی والدین نیز بر روی انتخاب فرد اثر می گذارد. دانش آموز باید با در نظر گرفتن این محدودیت ها و امکاناتی که در اختیار دارد به انتخاب شغل و رشته تحصیلی متناسب با شرایط زندگی خود بپردازد، به طوری که بتواند هم به علایق و آرزوهای واقعی خود جامه عمل بپوشاند و هم بر اساس توانایی ها و استعدادهایش موقعیت بهتری را در زندگی اتخاذ کند (امین بیدختی و دارایی،1390).
تآثیر والدین در انتخاب رشته تحصیلی، از چند جهت است به صورتی که آنها در یک حالت غیر قابل کنترل و قابل کنترل می توانند بر جهت گیری و گرایشات دانش آموز تأثیر گذار باشند. غیر قابل کنترل از آن جهت که والدین باعث بوجود آمدن شرایطی برای فرزند می شوند و فرزند چاره ای جز تبعیت از آنان ندارد و اما قابل کنترل از آن رو که دانش آموز می تواند در جهت گیری تحصیلی خود از والدین خود به عنوان افراد مرجع و مطلع تأثیر بپذیرد و این تأثیر در اختیار اوست ( نعمت اللهی، 1386).
یوسیم36 (2010) با بررسی تأثیر مشارکت و خط مش های مدرسه در انتخاب رشته ریاضی دانش آموزان، به این نتایج دست یافت که در بسیاری از مناطق آموزش و پرورش بوستون پدر و مادر بیش از روند توانایی های دانش آموز، در انتخاب رشته اعمال نفوذ می کنند. میزانی که قابلیت های دانش آموز مورد استقبال قرار گیرد محدود است و بطور معناداری وابسته به خط مش های مدرسه است. نفوذ والدین و همچنین خط مش های مدرسه، ثبت نام کم دانش آموزان در رشته ریاضیات را در ایالت متحده توجیه می کند.
والدین گاهی مداخله نامناسب و نادرست در جهت گیری تحصیلی فرزندانشان دارند، از جمله این موارد می توان به هدایت فرزندان در رشته هایی که در خانواده معمول است اشاره کرد (هاشمی و همکاران،1386).
عامل دیگر می تواند تعیین اهداف تحصیلی جاه طلبانه برای فرزندان باشد که امکان حصول آن وجود ندارد، این گروه از والدین با حمایت مالی افراطی سعی در الزام فرزندان خود به تحصیل در مقاطع عالی دارند. علاوه بر خانواده نقش اقوام و دوستان در قالب رقابت های سازند و یا مخرب در انتخاب رشته تحصیلی، غیر قابل انکار است. اهداف تحصیلی فرزندان طبقات مرفه اقتصادی و طبقات بالای اجتماعی در مقایسه با طبقات کارگر و فقیر متفاوت است. طبقات اجتماعی بالای جامعه به رشته های تحصیلی که وجه اجتماعی دارد روی می آورند و از حداکثر توان خود به منظور ادامه تحصیل در مقاطع عالی بهره می گیرند در حالی که در طبقات کم درآمد تلاش به منظور ورود هر چه سریع تر به بازار کار می باشد (کلی37،1976، به نقل از هاشمی و همکاران،1386).
شفیع آبادی(1371) در باب نقش عوامل فرهنگی در انخاب رشته های تحصیلی عنوان می کند که خانواد های مذهبی که از یک فرهنگ اعتقادی برخورداند، کمتر به سمت رشته های تحقیقی گروه هنر روی می آورند و خانواده های روستایی بیشتر به رشته های کشاورزی علاقه مندند. تحصیلات و شغل والدین هم به عنوان یکی از عوامل مهم در انتخاب رشته تحصیلی دانش آموزان در نظر گرفته شده است (بیدختی و دارایی،1390).
3. استعداد :
«سوپر و کرایتز38 (1962) معتقدند کلمه توانائی را می توان بجای استعداد بکار بست. زیرا از توانائی مفهوم استعداد و نیز مهارت استنباط می گردد. از سوی دیگر، مهارت و استعداد با هم تفاوت دارند. مهارت عبارت از میزان تبحری است که فرد در گذشته برای انجام کاری بطور موفقیت آمیز کسب کرده باشد. در حالیکه استعداد عبارت از توانائی فطری است که به امر یادگیری کمک می کند و آن را تسریع می نماید. به بیان دیگر استعداد نحوه و میزان یادگیری فرد را در زمینه های گوناگون در آینده پیش بینی می کند» (شفیع آبادی،1389).
استعداد هر فرد مجموعه ای از آمادگی های طبیعی و اکتسابی یا قابلیت های او برای استفاده از موقعیت های یادگیری و پیشرفت تا سطحی است که قبلا برای آن آمادگی داشته است (شریفی،1376، به نقل ازکرمی،1388).
استعداد مفهوم گسترده ای دارد و از دیدگاه فیزیولوژی و روان شناسی قابل بررسی است. استعداد به معنای توانایی فطری است که به یادگیری کمک می کند. به نظر پیاژه آنچه که دو فرد دارای بهره هوشی را از هم متمایز می کند، استعداد است. استعداد میزان پیشرفت نسبی فرد را در یک فعالیت مشخص می سازد. اگر چند نفر برای کسب مهارت در یک فعالیت در شرایط و موقعیت یکسانی قرار بگیرند، مسلما در میزان کسب آن مهارت بین آنان تفاوت وجود دارد. در این مورد تفاوت در استعداد افراد مشخص می شود و اهمیت آن در انتخاب شغل معلوم می گردد (شفیع آبادی،1392).
استعداد در انتخاب شغل و انتخاب رشته تحصیلی عنصر بسیار مهمی به شمار می آید. احراز هر شغل به میزان معینی به استعداد و توانائی ذهنی نیازمند است (امین بیدختی و دارایی،1390).

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   تحقیق با موضوعمدیریت سود، گزارشگری مالی، پاداش مدیران

انتخاب رشته تحصیلی و مشکلات مربط به آن :
به نظر می رسد دانش آموزان سال اول متوسطه برای انتخاب رشته تحصیلی با مشکلات متعددی مواجه هستند. با توجه به ارتباط بین انتخاب رشته تحصیلی و انتخاب شغل می توان تأثیر مشکلات هر کدام از انتخاب های فوق را بر یکدیگر به خوبی درک کرد. نوجوانانی که در آستانه انتخاب رشته هستند بعلت آشنائی ناقص، فشار اطرافیان بخصوص والدین برای تحمیل نظراتشان، تأثیر همسالان، وجود شرط معدل و نمره، عدم آشنایی با مقررات و آیین نامه های آموزشی، اطلاعات ناقص در مورد رشته های مختلف تحصیلی و مسائلی از این قبیل، تحت
فشار هستند (اخوان تفتی و مرادی،1390).
بررسی اداره کل مطالعات آموزش و پرورش نشان می دهد که دانش آموزان در انتخاب رشته سردرگم بوده اند و 70 درصد دانش آموزان با خانواده ، والدین و دوستان مشورت کرد ه اند. نظر به اینکه هیچکدام از این افراد استعداد و علاقه دانش آموز را به درستی نمی شناسند ، ممکن است او را به رشته ای راهنمائی کنند که تناسبی با خصوصیات فردی و استعدادها و علائق وی نداشته باشد. در انتخاب رشته تحصیلی کمتر به علائق و استعداد دانش آموزان توجه می شود. در نتیجه به رضایت شغلی نمی انجامد. گاهی دانش آموز از رشته تحصیلی اطلاعی ندارد و پس از ورود به دانشگاه به رشته درسی خود بی علاقه می شود و گاهی رشته ها متناسب با نیازهای اجتماعی و اقتصادی جامعه نیست (احمدی،1387).
دانش آموزان دوره ی دبیرستان، درباره رشته تحصیلی و شغل آینده خود، هنوز تصمیم روشنی ندارند، انتخاب دروس همیشه با

دسته‌ها: پایان نامه ها

دیدگاهتان را بنویسید